Реакции за Србија: Коста и фон дер Лајен нудат поддршка за реформи, Вучиќ тврди дека победата ја добиле со странска поддршка

По признавањето на поразот на Александар Вучиќ, од Брисел стигнаа брзи реакции. Претседателот на Европскиот совет Антонио Коста рече дека резултатот ќе помогне Србија да се придвижи кон членство во ЕУ и дека ЕУ е подготвена да поддржи реформи во владеењето на правото, слободата на медиумите и борбата против корупцијата. Слична поддршка ветила и претседателката на Комисијата Урсула фон дер Лајен, според RFE/RL.

Американскиот конгресмен Џо Вилсон, републиканец, рече дека српскиот народ „ја заслужи оваа неверојатна победа преку чиста одлучност“. Од Белата куќа, според RFE/RL, не одговориле веднаш. Така, прва реакција од Вашингтон доаѓа од еден пратеник, а не од администрацијата.

Реклама

Вучиќ даде сосема различна оценка. Резултатот го опиша како „легитимизација на револуција извршена од народот со директна поддршка од различни европски земји и американската длабока држава“. Тоа е негово тврдење и во извештајот не се наведуваат докази за него. Студентите претходно го негираа тврдењето дека ги финансираат странски агенти.

Вучиќ, исто така, предвиде дека „до март или април ќе има санкции врз Руската Федерација“. Не е објаснето на што се заснова тоа предвидување. Тој негуваше блиски врски со Москва и Пекинг, па аналитичарката Ивана Страднер од Фондацијата за одбрана на демократиите оцени дека Русија и Кина „имаат да изгубат клучен сојузник“ во Европа. Тоа е нејзина оцена.

Страднер предупреди и дека „отстранувањето на Вучиќ е само почеток“ и ја повика Србија да го разгради системот на корупција и авторитаризам што ја одржуваше неговата власт. Некои набљудувачи, според RFE/RL, неговата загуба ја споредуваат со онаа на унгарскиот премиер Виктор Орбан во април.

Што значи за Македонија? Србија е сосед и трговски партнер. Реакции од македонските власти и партии во проверените извештаи не најдов, па не ги пренесуваме. Можните последици, како промени во регионалните односи, зависат од тоа какво влада ќе формира Студентската листа.

Што не се знае? Не е познато каква надворешна политика ќе води новата влада, ниту како ќе се однесува кон Русија, Косово и ЕУ, бидејќи програмата не е детално опишана во извештајот. Не е познато ни дали резултатот ќе биде конечно потврден и без оспорување. Не е јасно ни каква ќе биде улогата на Вучиќ.

Што значи тоа? Позитивните европски реакции покажуваат очекување за реформи, а тврдењата на Вучиќ покажуваат дека следи остра политичка поларизација. Реалната промена ќе се мери по формирањето на владата и по првите чекори.

MKNews Hub · Македонија · 26 октомври 2026