Чебрен како државен проект: од слоган до сметка за струја
Зад најавите дека државата сама ќе ги гради Чебрен и Галиште стои конкретна сметка — околу 150 милиони евра годишно од буџетот во текот на седум години, финансирање кое на крајот го плаќаат и граѓаните.
Најавата на премиерот Христијан Мицкоски дека државата е блиску до одлука самостојно да ги гради хидроцентралите Чебрен и Галиште, без приватен партнер, звучи како амбициозен енергетски потег по 14 неуспешни тендери од 2006 година наваму. Но зад слоганот за „енергетска независност“ стои конкретна финансиска сметка.
Вкупната инвестиција од околу 1,5 милијарди евра, вклучувајќи камати, би барала околу 150 милиони евра годишно директно од државниот буџет во период од седум години. Иако официјалните лица тврдат дека неискористените капитални инвестициски средства годишно стануваат достапни за таа намена, прашањето за тоа од каде точно ќе дојдат тие пари — преку задолжување, преструктуирање на други капитални проекти, или зголемени давачки — останува отворено за јавноста.
Крајниот ефект врз сметката за струја на граѓаните зависи од тоа дали проектот навистина ќе ја зголеми енергетската независност на земјата и ќе ги стабилизира цените на долг рок, или трошоците за финансирање ќе се пренесат директно врз тарифите. Германска студија од 2016 година веќе предупреди дека проектот е маргинално профитабилен поради скромниот проток на реката Црна, оценка која властите денес ја оспоруваат во контекст на вредноста на складирањето енергија за идните обновливи извори.
MKNews Hub · Македонија · 1 октомври 2026
