Собранието отвора надзорна расправа за Алта банка, а законот за депозити предвидува рок од 5 години за побарување исплата

Собраниската комисија за финансирање и буџет на 2 ноември одлучи да одржи надзорна расправа за Алта банка АД Битола. Истиот ден комисиите ги разгледаа и измените на законот за Фондот за осигурување на депозити, а Левица го презентираше предлог-законот за семејна и станбена поддршка. Овде собираме што е конкретно утврдено за секоја од трите работи.

Надзорната расправа. Иницијатор е СДСМ со своите коалициски партнери. Расправата се однесува на причините за воведување администрација во Алта банка, улогата и постапките на Народната банка и институционалната одговорност. Првичниот предлог на СДСМ содржеше формулација „измама на граѓаните“, но пратениците на ВМРО-ДПМНЕ побараа да се отстрани, со образложение дека Собранието не е суд и дека нема судска постапка. Формулацијата беше избришана, по што ВМРО-ДПМНЕ рече дека ќе ја поддржи темата. Датум не е определен. Комисијата усвои заклучок за координативна средба во најкус можен рок, на која ќе се договорат распоредот, времетраењето и сведоците. Не е објавено кој ќе биде поканет.

Реклама

Измените на законот за депозити. Владата ги усвои на 13 октомври, од што произлегува дека не се реакција на одземањето на дозволата на белградската Алта банка на 30 октомври. Тие предвидуваат депонентите да имаат пет години од конечноста на одлуката за одземање дозвола на банка да побараат исплата. Денес таков рок нема. Неподигнатите средства би преминале во Фондот за заштита на депозити, освен износите што се предмет на наследување. Лимитот на осигурување не се менува: до 30.000 евра по лице и по банка.

Фонд за санација. Фондот за осигурување на депозити би управувал и со посебен фонд за санација на банки во сериозни проблеми. Тој веќе беше предвиден во законот од 2023, а измените додаваат правила за управувањето и за врската со фондот за депозити. Санацискиот фонд би се финансирал со годишни придонеси од банките, а по потреба и со дополнителни придонеси. Под определени услови, парите на Фондот за заштита на депозити би можеле да се користат и за санација, а за користењето би одлучувала Народната банка.

Колку се неподигнатите пари. Образложението наведува дека на 31 декември 2023 околу 8,27 милиони евра останале неподигнати од 226.192 депоненти во пропаднати банки и штедилници. Тоа е просечно околу 37 евра по депонент (наша пресметка), што значи дека станува збор за мали износи. Комисијата, според Нова Македонија, ги поддржа измените, а за пленарна седница датум не е објавен.

Предлог-законот на Левица. Предвидува државата да отпише 20 отсто од главнината на станбен кредит за секое родено или посвоено дете, со таван на поддршката од 100.000 евра. Левица вели дека предлогот ја прави демографската политика конкретна и дека младите одложуваат семејство поради неможност за свој дом. Не е наведена цена за буџетот ниту извор на средства, а ограничувањата против злоупотреби не се објаснети. Според Нова Македонија, комисијата не го поддржа предлогот во прво читање.

Што да се следи. Датумот и сведоците на надзорната расправа, пленарната седница за измените на законот за депозити и извештајот на администраторите на Алта банка, кој треба да е готов во рок од 21 ден.

MKNews Hub · Македонија · 3 ноември 2026