Бугарија врати две пратки македонски јаболка од над 40 тони поради пестициди, а изводот од лабораторија не е објавен

Бугарската агенција за безбедност на храната (БАБХ) објави дека на границата запрела пратка јаболка од Македонија од 21.089 килограми, во која лабораториските испитувања откриле пестицид забранет во Европската унија. Според извештаите, пратката се враќа во Македонија и не влегува на пазарот на ЕУ. Според македонските медиуми, на 3 ноември следела втора пратка од 19.350 килограми.

Колку е вкупно. Двете пратки заедно се 40.439 килограми, или околу 40 тони (наша пресметка). Сепак, втората пратка ја наведуваме според брифот и македонските извештаи, затоа што во бугарскиот текст што го прочитавме се спомнува само првата. Не можеме да исклучиме дека станува збор за истиот случај пренесен со различни податоци.

Реклама

Што не е објавено. Во извештајот не е наведен пестицидот, ниту измерената вредност, ниту дозволеното ниво. Во првата вест пишува само „забранет во ЕУ“, а во брифот „над максимално дозволените граници“. Тие два описа не се исто: едното е забрането средство, другото е преминато дозволено ниво. Додека не се објават лабораториските наоди, не можеме да кажеме која е вистината. Не е познат ниту производителот или извозникот.

Претходен случај. Истиот извештај спомнува и претходно враќање на повеќе од 11 тони македонски пиперки, каде лабораториските тестови откриле остатоци од пестициди над дозволеното. Три случаи за кратко време се образец што бугарската страна го следи, но не е доказ дека проблемот е системски. БАБХ наведува дека зголемените контроли на свежо овошје и зеленчук ќе продолжат.

Заострени контроли или проблем со производот. Двете објаснувања не се исклучуваат. Бугарија најавува појачани инспекции, што значи дека повеќе пратки се тестираат и повеќе наоди излегуваат на виделина. Од друга страна, наодот за забранет пестицид, ако се потврди, е проблем на производителот, а не на контролата. Тоа се две различни работи, а во вестите често се мешаат.

Што значи за извозниците. Јаболката се важен земјоделски производ, а Бугарија е соседен пазар, на кој патот е краток. Секое враќање значи трошок за превоз и загуба на пратката, но и ризик за угледот на македонските производи кај купувачите во ЕУ. Колкав дел од македонскиот извоз на јаболка оди во Бугарија, не најдовме податок и не нагаѓаме.

Реакцијата во Македонија. Не најдовме јавна реакција од Агенцијата за храна и ветеринарство или од Министерството за земјоделство. Токму таа реакција е најважното што недостасува: дали пратките биле тестирани пред извозот, од кого и со каков резултат.

Што да се следи. Објава на лабораториските наоди и на имињата на средствата, изјава на македонските контролни органи и дали ќе има нови враќања. За производителите практичното прашање е кој го презема трошокот кога пратката се враќа и како се докажува дека останатите пратки се чисти.

MKNews Hub · Македонија · 4 ноември 2026