ЕК: демократските институции се генерално стабилни, владината коалиција стабилна, Комитетот за стабилизација се состана првпат по пет години
Во серијалот за извештајот на ЕК: конкурентни локални избори, нов народен правобранител со поддршка од сите партии и 50,42 отсто закони по скратена постапка.
Скопје – „Функционирањето на демократските институции е генерално стабилно“, стои во извештајот на Европската комисија за Северна Македонија за 2026 година, објавен на 4 ноември. Комисијата оценува и дека владината коалиција во целина останала стабилна, а меѓуетничката состојба е опишана како стабилна во целина.
Локалните избори од 14 октомври 2025 година, со втор круг на 2 ноември и прегласување во четири општини на 11 јануари 2026 година, според извештајот, „беа конкурентни и им понудија вистински избор на гласачите“. Комисијата бележи и поларизирана средина и одредени процедурални недостатоци.
Во Собранието, партиите го задржале широкиот консензус за Деловникот, што ја подобрило ефикасноста. Донесени се нов Етички кодекс за пратениците и Стратешки план 2027–2031. Членовите на Државната изборна комисија се избрани со двотретинско мнозинство, за кое гласови дала и опозицијата.
Нов народен правобранител е избран со поддршка од повеќе партии. Собранието избра и еден нов судија на Уставниот суд и петмина членови на Советот за граѓански надзор. Надзорот над извршната власт продолжил преку месечните седници за пратенички прашања, а постапката со европско знаменце доследно се применувала за законите што се усогласуваат со правото на ЕУ.
Во делот за европската интеграција, Комитетот за стабилизација и асоцијација се состанал првпат по пет години. Забележан е и извесен напредок во реформата на локалната самоуправа, со измени на законите за меѓуопштинска соработка и за локалната самоуправа.
Граѓанското општество, според Комисијата, работи во средина што во целина е поволна. Советот за соработка меѓу Владата и граѓанското општество е повторно активиран и ја донесе програмата за работа за 2026 година.
Извештајот наведува и што останува. Уделот на законите донесени по скратена постапка во 2025 година паднал на, како што се вели, сè уште високи 50,42 отсто. Нема напредок по клучните препораки на ОДИХР за Изборниот законик, а Собранието повторно не ја донело годишната агенда.
Меѓу 309 кандидати за градоначалници имало само 32 жени, а избрани се четири градоначалнички. Според пресметката на редакцијата, тоа се околу 10,4 отсто од кандидатите. Комисијата препорачува квоти.
Напредок има, а во извештајот стои дека не е постигнат напредок кон усвојување на релевантните уставни измени. Тие остануваат клучот за отворање на преговорите, според Заклучоците на Советот од 2022 година.
MKNews Hub · Македонија · 11 ноември 2026

